SQL Server 2025 (v17.0) DBA Sürüm Analizi: Yerel VECTOR Tipi, T-SQL REST Entegrasyonu ve Fabric Yansıtma (Mirroring)

▸1. SQL Server 2025 (v17.0): AI & Bulut Entegrasyon Çağı

Microsoft SQL Server 2025 (dahili sürüm: v17.0), ilişkisel veritabanı dünyasını yapay zeka vektör araması ve Microsoft Fabric analitiği ile buluşturan devrim niteliğinde bir kurumsal sürümdür.

#### A. Yerel VECTOR Veri Tipi ve Kosinüs Benzerliği SQL Server 2025, harici eklenti veya Python servislerine ihtiyaç bırakmadan yerel vektör depolama kabiliyeti sunar:

sql

-- Vektör tablosu oluşturma (OpenAI text-embedding-3 standardı: 1536 boyut)
CREATE TABLE dbo.DokumanVektorleri (
    DokumanID INT IDENTITY(1,1) PRIMARY KEY,
    Baslik NVARCHAR(200) NOT NULL,
    Icerik NVARCHAR(MAX),
    VektorGommesi VECTOR(1536) NOT NULL
);

-- Kosinüs benzerliği ile en yakın 5 dokümanı sorgulama
DECLARE @HedefVektor VECTOR(1536) = CAST('[0.0123, -0.0456, ...]' AS VECTOR(1536));

SELECT TOP (5) 
    DokumanID,
    Baslik,
    VECTOR_DISTANCE('cosine', VektorGommesi, @HedefVektor) AS Mesafe
FROM dbo.DokumanVektorleri
ORDER BY Mesafe ASC;

•Donanım Hızlandırması: AVX-512 ve Intel AMX komut setlerinden yararlanarak vektör benzerlik hesaplamalarını saniyede milyonlarca satır hızında yürütür.

▸2. T-SQL ile Yerel LLM / REST API Entegrasyonu

SQL Server 2025, sp_invoke_external_rest_endpoint sistem saklı yordamını genişleterek veritabanı içinden Azure OpenAI veya yerel LLM modellerine güvenli bağlantı sağlar:

sql

DECLARE @Sonuc NVARCHAR(MAX);
DECLARE @IstekGovdesi NVARCHAR(MAX) = JSON_OBJECT(
    'model': 'gpt-4o',
    'messages': JSON_ARRAY(
        JSON_OBJECT('role': 'user', 'content': 'Şu müşteri şikayetini sınıflandır: DB bağlantısı kesildi.')
    )
);

EXEC sp_invoke_external_rest_endpoint
    @url = N'https://azure-openai.api.cognitive.microsoft.com/openai/deployments/gpt-4o/chat/completions?api-version=2024-02-01',
    @method = N'POST',
    @credential = [https://azure-openai.api.cognitive.microsoft.com],
    @payload = @IstekGovdesi,
    @response = @Sonuc OUTPUT;

SELECT JSON_VALUE(@Sonuc, '$.result.choices[0].message.content') AS Yanit;

▸3. Microsoft Fabric Zero-ETL Mirroring (Anlık Yansıtma)

Canlı OLTP sistemlerinde en büyük dertlerden biri, raporlama sorgularının üretim veri tabanını yavaşlatmasıdır:

•SQL Server 2025, işlem günlüğünü (LDF) doğrudan okuyarak verileri saniyeler içinde OneLake Delta Parquet formatına senkronize eder.
•Sonuç: ETL yazılımı, SSIS paketi veya CDC aracı kurmaya gerek kalmadan Power BI doğrudan Fabric gölü üzerinden çalışır.

▸4. Kıdemli DBA Sürüm ve Uyumluluk Notları

sql

-- SQL Server 2025 Sürüm ve Compat Seviyesi Tespiti
SELECT 
    SERVERPROPERTY('ProductVersion') AS DahiliSurum,     -- 17.0.x
    SERVERPROPERTY('ProductLevel') AS Seviye,             -- RTM
    SERVERPROPERTY('Edition') AS Surum;

-- Veritabanı uyumluluk seviyesini 170 yapma
ALTER DATABASE FinansDB SET COMPATIBILITY_LEVEL = 170;