MongoDB Disk Dolması ve Önbellek Kilitlenmesi: Journal/Veri Dosyası Ayrımı, TTL İndeksleri ve Acil Tahliye

Veri dizininde disk kalmaması durumunda WiredTiger önbelleğinin kilitlenmesi ve sunucunun kapanması; acil disk genişletme, TTL indeksleri ve ayrı journal diski mimarisi.

İnceleyen:Kıdemli Veritabanı Mimarı & SRE (dataiotech Labs)

Test Edilen Sürümler: MongoDB 6.0 / 7.0 / 8.0

Operasyonel Doğrulama & Güvenilirlik Standardı

Son Teknik İnceleme: 2 Kasım 2026

Test Edilen SürümlerMongoDB 7.0.8, 8.0.1 (Docker / Atlas)

Gerekli Yetkiİşletim sistemi root/sudo ve MongoDB clusterAdmin

Risk Seviyesi

CriticalDisk dolduğunda mongod süreci kendini korumak için doğrudan kapanır (abort)

Beklenen Çıktıdf -h çıktısında /var/lib/mongodb kullanımının %80 altına inmesi

Geri Dönüş (Rollback) Planı:Disk hacmini (EBS/LVM) genişletme ve geçici journal temizliği

MongoDB Docs: WiredTiger Storage Engine

İlk 60 Saniye Teşhis Protokolü:

Hata mesajı semptomdur, kök neden değildir. Sunucuyu yeniden başlatmadan veya rastgele ayar değiştirmeden önce aşağıdaki "Nedeni ayırt eden tek sorgu"yu çalıştırarak gerçek senaryoyu netleştirin.

▸Belirti

MongoDB aniden tüm yazma işlemlerini durdurur veya process kapanır:

plaintext

WiredTiger error (28) [1234:0x7f]: /data/db/journal/WiredTigerLog.0000000123: handle-write: pwrite: No space left on device
Fatal Assertion 28558 at src/mongo/db/storage/wiredtiger/wiredtiger_session_cache.cpp

▸Sahada Ne Görürsün?

Sunucu çöker. Tekrar başlatılmaya çalışıldığında journal yazamadığı için başlatma anında tekrar kapanır.

▸Kök Neden Matrisi

Olasılık	Kök Neden	Açıklama
%60	Journal ve Veri Diskinin Dolması	`diagnostic.data` ve journal dosyaları kontrolsüzce büyüyüp diski tüketmiştir.
%25	WiredTiger Cache Dolması (Cache Eviction Stall)	Disk yavaş olduğu için kirli sayfalar diske yazılamaz, önbellek %95 dolup tüm işlemleri kilitler.
%15	Silinen Verinin Diske İade Edilmemesi (Fragmentation)	`deleteMany` çalıştırılsa bile WiredTiger işletim sistemine disk alanını hemen iade etmez.

▸ACİL RUNBOOK (0-5dk)

bash

# 1. Disk durumunu gör
df -h

# 2. Acil yer açmak için teşhis verilerini (diagnostic.data) temizle
rm -rf /var/lib/mongodb/diagnostic.data/*

# 3. Eski log dosyasını arşivleyip boşalt
echo "" > /var/log/mongodb/mongod.log

# 4. Sunucuyu başlat
sudo systemctl start mongod

▸KALICI BLUEPRINT

1Ayrı Journal ve Data Diski: Journal dosyaları (/journal) ayrı bir NVMe disk bölümüne taşınmalıdır.
2TTL İndeksleri ile Otomatik Tahliye: Geçici veya oturum verileri için TTL indeksleri tanımlanmalıdır:

javascript

db.sessions.createIndex({ createdAt: 1 }, { expireAfterSeconds: 86400 });

1Cache Boyutu Ayarı: wiredTigerCacheSizeGB = (Total RAM - 1GB) * 0.5 olarak ayarlanmalıdır.

▸Doğrulama

javascript

db.stats();
db.serverStatus().wiredTiger.cache["bytes currently in the cache"];

Diğer Veritabanı Hata Teşhisleri

Kriz anında başvurabileceğiniz diğer doğrulanmış hata rehberleri.

Tüm Hatalar (82)

MONGODB8 dk